Hoe de EU kinderen gebruikt voor haar agenda

En daarmee het einde van het vrije internet inluidt #chatcontrol #agegate #protecteu

Het is 1 januari 2026. Gisteren rookte je je laatste sigaret. Nu ga je het écht doen: stoppen met roken! Je navigeert naar Reddit, om precies te zijn het hulpforum (subreddit) om te stoppen met roken. Anoniem natuurlijk, je wilt niet dat je hypotheekverstrekker erachter komt dat je een beetje had gesjoemeld met die vraag. Op naar r/StopSmoking! Niets. Je kijkt nog eens goed, waar is die subreddit? Er staat een melding:

Deze content is niet geschikt voor minderjarigen. Voor toegang dien je aan te tonen dat je 18+ bent. Upload alsjeblieft een kopie van je paspoort.

Verderop in de straat opent een trouwe kijker van De Nieuwe Wereld het kanaal op YouTube. Tijd om nieuws van de week te kijken. Er verschijnt een melding:

De informatie in deze video is niet geverifieerd en daarmee mogelijk schadelijk voor minderjarigen. U kunt daarom deze video alleen bekijken als u 18+ bent. U kunt zich legitimeren met een gezichtsscan, waarbij AI uw leeftijd zal vaststellen.

Toekomstmuziek? Zeker niet. In het Verenigd Koninkrijk is het nu al de realiteit. En het komt ook naar de EU, vanaf 2026. En dat is niet het enige. Een enorme verschuiving van digitale grondrechten staat er aan te komen. Het recht op privé-communicatie, de toegang tot informatie, de vrijheid van meningsuiting en zelfs onze democratische grondrechten staan onder druk. En als de maatregelen er zijn, dan is er geen weg meer terug. Zelfs voor de technisch onderlegden zal het moeilijk worden om weerstand te bieden. Nieuwsgierig? Lees dan vooral verder. Ik neem je mee op reis, om te beginnen naar het VK, waar je traditiegetrouw naar kunt kijken om te leren hoe onze toekomst eruit gaat zien.

1. Ons voorland, het Verenigd Koninkrijk: age gate

Eind juli 2025 trad in het VK de Online Security Act (OSA) in werking. Voor vele inwoners kwam dit als een verrassing. Het werd gebracht als een manier om kinderen online veiliger te laten zijn. Wie is daar nou tegen? Het resultaat is dat er zwaar repressieve wetgeving is doorgeduwd, zonder enige kritiek. De effecten zijn echter huiveringwekkend. Diverse YouTube kanalen, fora, en informatiepagina’s zijn niet langer toegankelijk zonder een paspoort te uploaden of een andere vorm van privacy-onvriendelijke leeftijdsverificatie te ondergaan. Het gaat hier niet om illegale content, maar om hulp en informatie die maatschappelijk nuttig is. Denk aan Subreddits die mensen helpen te stoppen met roken (r/stopsmoking) of ondersteunen bij hun ongesteldheid (r/periods) (bron). Ook fora die jongeren helpen bij hun seksuele geaardheid, of informatie over bijvoorbeeld naturisme zijn niet meer toegankelijk zonder eerst aan te tonen dat je ouder bent dan 18, waarbij je je identiteit moet prijsgeven. Op X zijn posts over de negatieve gevolgen van migratie eveneens verborgen achter deze age gate. Wikipedia houdt op dit moment dapper stand, maar zal hoogstwaarschijnlijk binnenkort ook moeten inbinden.

Het blijkt dat mensen helemaal niet zo graag hun identiteit prijs te geven om hun leeftijd aan te tonen. Dit geldt in het bijzonder wanneer het gaat om het kijken van porno. Het gebruik van VPNs (een manier om je locatie te verhullen) is met meer dan 1400% toegenomen. Er zijn nu politieke discussies om daarom het gebruik van VPNs ook aan banden te leggen. Ook staat de vrijheid van meningsuiting enorm onder druk. Er vinden in het VK nu gemiddeld dertig arrestaties per dag plaats. Dit is vanwege uitlatingen op social media die niet illegaal zijn, maar psychologisch “schadelijk” zijn voor mensen wanneer zij deze boodschap horen. Klinkt eng? Binnenkort ook in de EU!

2. Chat Control: de overheid kijkt mee in je privé-berichten

Een jaar geleden ging mijn interview bij De Nieuwe Wereld over Chat Control licht viral. Bijna honderdduizend Nederlanders hoorden voor het eerst over deze wetgeving die al langere tijd in de maak was maar volledig onttrokken is aan het publieke debat.
Wat is Chat Control ook alweer? Het komt erop neer dat iedere berichtendienst, of het nou Whatsapp is, Facebook, Signal of iMessage iedere bericht voordat het verstuurd wordt moet controleren of het geen kinderporno bevat. Laat dat even tot je doordringen: Ieder bericht, miljarden dus! Dat dit niet proportioneel is lijkt al genoeg reden om dit niet te willen maar het werkt ook niet. Echte misbruikers zullen andere middelen gebruiken om hun verboden plaatjes te verspreiden. Het effect is dat iedereen een spion op zijn telefoon krijgt die berichten meeleest. De methode is ook verre van accuraat, ook normale foto’s kunnen gevlagd worden. Sterker nog, er zijn tools beschikbaar om foto’s te maken die geen kinderen bevatten maar toch gevlagd worden om mensen erbij te lappen. Daarnaast is het een black box: wellicht wordt er enkel op misbruikmateriaal gescand, maar zeker weten doen we dat nooit. Het is een fluitje van een cent voor overheden of hackers om je berichten op ander materiaal te scannen. Op het laatste moment veranderde Nederland van gedachten, en werd het voorstel niet ter stemming gebracht.

Maar op 14 oktober 2025 staat dit voorstel opnieuw gepland om ter stemming in de Europese raad te komen. Dit keer ingebracht door Denemarken. Maar dit keer is het voorstel nog veel erger geworden. Nu moet ook nieuw materiaal gedetecteerd kunnen worden. Dit kan alleen met AI/Beeldherkenning. Hierdoor wordt iedereen die een foto van zijn peuter in bad maakt gevlagd. AI is namelijk niet in staat om onderscheid te maken tussen een onschuldige foto, of een foto gemaakt door misbruikers. En wat denk je van minderjarigen die foto’s naar elkaar sturen? Wordt allemaal gedetecteerd, en hoogstwaarschijnlijk gevlagd als fout materiaal. En nog waarschijnlijker pas nadat het bekeken wordt door een écht persoon die moet beoordelen om wat voor materiaal dit gaat. Hoe beschermt dit de kinderen? Helemaal niet! Het omgekeerde is zelfs het geval! Je denkt privé-foto’s te maken, maar in de praktijk kijkt de overheid gewoon mee.

Vervelend is dat Duitsland op dit moment niet langer tegenstander is van deze maatregel, en er in tegenstelling tot vorig jaar een enorme kans is dat deze wetgeving erdoor komt. Nederland lijkt in elk geval zich te onthouden van stemmen, wat relatief gunstig is. Maar dat zal niet genoeg zijn. Als Duitsland draait, wordt dit de komende jaren gewoon werkelijkheid.

Het effect is dat mensen niet meer erop kunnen vertrouwen dat er niemand meekijkt met gevoelige privé berichten. Dit is zo’n een enorme schending van fundamentele privacy dat men zich anders zal gedragen. Immers: als je weet dat iemand meekijkt, verandert je gedrag. Het simpelste voorbeeld is het energetische gesprek wat je met iemand voert tot je een lift instapt, en een derde persoon er naast komt staan. Online zal dit ook het geval zijn, en voor de mensen die er geen weet van hebben kunnen de effecten groot zijn, zoals de man die in de VS alles kwijt raakte omdat hij een foto van zijn blote peuter naar een arts stuurde omdat hij een ontsteking in zijn kruis had.

In het nieuwe voorstel zijn leeftijdschecks voor álle berichtendiensten verplicht gemaakt, anders mag je niet langer chatten. Niet via Whatsapp, niet in games, nergens. Dit fenomeen heet age gate, en is gelijk mijn volgende punt.

3. Age gate: verplichte leeftijdscontrole die informatie ontoegankelijk maakt

Ik heb al laten zien wat de gevolgen zijn van verplichte leeftijdscontrole in het Verenigd Koninkrijk. Om kinderen tegen onwelgevallige content te beschermen, zal iedereen die deze informatie wil inzien (of een pornosite wil bezoeken) zich moeten identificeren. Toegegeven, in het VK gebeurt dit extra knullig omdat zij de identificatieplicht bij de diensten zelf neerleggen. Hierdoor is het uploaden van een ID-bewijs verplicht waardoor niet alleen anonimiteit verdwijnt (iedere site weet precies wie je bent) maar ook de toegankelijkheid afneemt. Heb je bezwaren of geen ID-bewijs dan verlies je de toegang tot deze informatie. De EU pakt het mogelijk iets beter aan. Maar dan nog, waarom moeten overheden hier tussen gaan zitten? Wie bepaalt wat slecht is voor kinderen of niet? Ik vind dat dat de ouders zijn. Niet dat dat heel goed gaat, want ondanks dat we weten dat smartphones, sociale ontwikkeling, social media en de makkelijke toegang tot porno geen goede combinatie is voor de ontwikkeling van kinderen, kunnen maar weinig ouders de verleiding weerstaan om hun (jonge) kind te voorzien van een smartphone. Gelukkig komt daar langzaam verandering in, en verbannen scholen bijvoorbeeld de telefoons van hun campus. Maar ondanks de moeilijke adoptie van deze inzichten, zijn ouders toch primair verantwoordelijk, niet de staat. En daarnaast is het weer niet proportioneel. Deze maatregel raakt iedereen, en kan gezien worden als een controlemiddel om anonieme toegang tot controversieel materiaal te blokkeren, of op zijn minst te koppelen aan de identiteit van degene die het wil bekijken.

De EU lijkt in zijn richtlijn iets privacy-vriendelijker te willen zijn dan het VK. Ik stel dat dat een wassen neus is. Lidstaten kunnen Zero Knowledge Proof (ZKP) implementeren maar hoeven dit niet te doen. Zij mogen zelf kiezen of zij dit gaan gebruiken, en er is een grote kans dat ze dit niet gaan doen.
Wat is ZKP? Bij ZKP is er een vertrouwde derde partij waarbij je identificeert met bijvoorbeeld een paspoort of later het verplichte Europese eID (digitaal identiteitsbewijs). Deze partij geeft je dan een bewijsje(*) (token) terug dat je 18+ bent. Jij, of eigenlijk jouw apparaat geeft dit token aan de site die ongeschikte content voor minderjarigen bevat. Het zwakke punt van ZKP is dat je in principe dit token kunt doorgeven aan een minderjarige. Om dit te voorkomen dient dit token op een of andere manier gekoppeld te zijn aan jou. Dit kan door de naam erin te verwerken (maar dan geef je je identiteit meteen prijs). Je kunt het ook koppelen aan biometrie: je vingerafdruk of gezichtsscan op je telefoon. Zeker zal dit token gekoppeld zijn aan specifieke hardware. Het is niet ondenkbaar dat iemand die geen telefoon met Android of iOS (Apple) erop zichzelf in het geheel niet kan legitimeren. Keuze om weg te blijven bij Big Tech zal er dan toe leiden dat je geen leeftijdsverificatie kunt uitvoeren. Mijn stelling is dat het niet mogelijk is om 100% betrouwbaarheid, en 100% privacy samen te laten vallen.

Om het probleem van toegankelijkheid op te lossen (lang niet iedereen in de EU heeft een ID bewijs) zal de EU een wallet gaan uitrollen waarin lidstaten hun digitale ID in kwijt kunnen. Deze eID-verordening is een probleem op zich, maar zal ik niet in deze long-read behandelen. Waarschijnlijk zal deze digitale ID ook alleen kunnen draaien op apparaten van Big Tech.
Wanneer een lidstaat besluit het optionele ZKP niet te gebruiken zal alle activiteit die je online uitvoert direct gekoppeld worden aan je digitale ID-bewijs, óf het is verre van betrouwbaar. Kortom: de overheid ziet precies wanneer je een porno site bezoekt, of andere gevoelige informatie bekijkt.

Naar mijn mening biedt ZKP niet de privacy die veel technici beweren dat het heeft. Je zult je toch nog steeds bij iemand moeten legitimeren. En die zul je moeten vertrouwen. Ergens zal je token aan jou gekoppeld moeten zijn. Het is niet mogelijk én betrouwbaar 18+ te legitimeren én volledig privacy vriendelijk te zijn.

Tot slot biedt ZKP ook geen privacy omdat de metadata wél bewaart blijft. Het is voor overheden een koud kunstje om te achterhalen wie zich zojuist heeft gelegitimeerd en vervolgens welke site of dienst is bezocht. Om de 18+ verificatie te onthouden, zal je waarschijnlijk voor alle websites een account moeten maken, waarbij tracking en het algoritme je privacy nog verder zullen uitdunnen. Ik verwacht dat toegang zonder account tot informatie, zoals podcasts, waarschijnlijk volledig zal verdwijnen. Het bewaren van (meta)data is trouwens een groot probleem en dat brengt mij op het volgende punt: ProtectEU.

(*)voor de technisch onderlegde lezer: ik maak hier een grote simplificatie, om de werking zo eenvoudig mogelijk te illustreren

4. ProtectEU: onthoud nu, analyseer later

De ProtectEU richtlijn is op dit moment nog het minst vergevorderd van allemaal, maar zeker niet minder huiveringwekkend. ProtectEU is bedoeld om criminelen en terroristen makkelijker te kunnen vervolgen door continu bewijsmateriaal te verzamelen. Om dit te doen bevat het voorstel de verplichting om (meta) data zeer lang vast te houden (dataretentie). Via deze (meta)data kunnen opsporingsdiensten en overheden achteraf patronen in data vinden waardoor anonimiteit (en daarmee privacy) alsnog verdwijnt. Deze enorme hoeveelheid data is niet meer te bevatten door mensen, en daarom zullen overheden algoritmes en AI gebruiken om hier patronen in te vinden. Zoals de toeslagaffaire al uitwees, zal dit zeker niet foutloos zijn. Ook zal het de privacyvoordelen van Age Gate met ZKP ongedaan maken. Het is een fluitje van een cent voor AI om gedrag, zoals een age check, met het inloggen op een website te correleren. Wat er precies moet worden opgeslagen en hoe lang is nog niet duidelijk, maar ook hier is het maar de vraag of het doelmatig en proportioneel is om alles van iedereen heel lang op te slaan. Ook hackers, bedrijven en vijandelijke state actors zullen erg geïnteresseerd zijn in deze data, die wanneer deze uitlekt, enorme gevolgen heeft voor ons allemaal.

Het is daarnaast niet ondenkbaar dat ProtectEU paal en perk zal stellen aan het gebruik van privacyvriendelijke tools, zoals VPNs. De waarschijnlijke uitkomst is dat zij verplicht zullen worden logs bij te houden zodat met terugwerkende kracht iedereen alsnog gede-anonimiseerd kan worden.

Meer onbekend, maar daarmee niet minder belangrijk, is dat de protectEU richtlijn mogelijk niet alleen zal verplichten tot het opslaan van meta-data, maar bijvoorbeeld ook de inhoud van (geselecteerde) versleutelde berichten. Dankzij sterke versleuteling lijkt dit nu geen probleem, maar de meeste berichten die wij nu uitwisselen zijn niet quantum proof. De versleuteling die wij nu hebben kan door quantum computers binnen enkele seconden ongedaan gemaakt worden in de toekomst. Deze toekomst is nog maar enkele jaren van ons verwijderd. Sommige experts verwachten een tijdpad van zo’n 3 tot 5 jaar, al blijft het exacte moment speculeren. Zeker is dat het er gaat komen. De ontwikkelingen van quantum computers gaan namelijk heel erg hard. Net zo hard als AI. Dus zelfs als je denkt dat je nu nog veilig badfoto’s van je kinderen met je partner kunt uitwisselen kom je bedrogen uit. Met terugwerkende kracht word je over een paar jaar alsnog gevlagd door foto’s die je vorig jaar maakte.
Toekomstmuziek? Nee, in de Verenigde Staten gebeurt dit al. De geheime diensten bewaren op grote schaal alle internetverkeer om dit over een aantal jaar te kunnen ontsleutelen. Ook grote privacy-organisaties nemen dit serieus. Daarom is NIST (standaardorganisatie voor cybersecurityrichtlijnen) ook bezig zijn richtlijnen te herzien, om post quantum encryption toe te gaan passen. Dus het is wel zeker iets om serieus te nemen.

5. Het verdwijnen van alternatieven en de afhankelijkheid van Big Tech

Onlangs maakte Samsung bekend zijn telefoons niet langer open te stellen voor alternatieve besturingssystemen. Ook andere fabrikanten doen dit in toenemende mate. Het gevolg is dat het veel lastiger is om de restricties die de EU aan ons op gaat leggen te omzeilen. Met een alternatief, privacy-vriendelijk besturingssysteem zoals bijvoorbeeld GrapheneOS kun je alternatieve berichtenapps installeren zónder chat control of toegang houden tot age gate tokens om zo legitimatie te omzeilen. Ook kun je je eigen systeem monitoren zodat je bijvoorbeeld minder snel geïnfecteerd wordt door malware of spyware. Dit lijkt nu op zijn einde te lopen, de reden is mij onbekend.
Daarnaast zijn digitale wallets voor ID-bewijzen, of ZKP-methodes moeilijk en duur om te ontwikkelen en stellen eisen aan hardware en besturingssystemen om te kunnen werken. Het is denkbaar dat je alleen nog maar je leeftijd kunt aantonen wanneer je een Android of Apple telefoon hebt. Kies je voor een alternatief, of zelfs geen telefoon, dan is er geen enkele methode meer om aan te tonen dat je 18+ bent en bij gevoelige content komt (zoals een forum om te stoppen met roken). In dat geval zit je niet alleen in de fuik van de EU, maar ook in die van Big Tech. Je hebt geen keuze meer.

6. Het net sluit zich

Wanneer Chatcontrol, Age Gate, ProtectEU en het wegblijven van alternatieven samenkomen dan is het voor eenieder, ook voor de technisch onderlegden, praktisch onmogelijk om hier nog onderuit te komen. Waar in het VK harmful content wordt gebruikt om informatie ontoegankelijk te maken, is het niet ondenkbaar dat in de EU platforms verplicht worden om desinformatie ontoegankelijk te maken. We zien in het VK dat platforms zich heel strikt opstellen, en liever meer info achter age gate zetten dan minder. Reden: hoge boetes wanneer ze de wet niet volgen. Overigens is het niet ondenkbaar dat het protect the children argument ook in EU zijn intrede gaat doen om informatie achter een age gate te plaatsen. Om toegang te krijgen zul je gesanctioneerde applicaties, hardware en software moeten gebruiken. De cirkel is dan rond; zowel de EU als Big Tech zetten je vast.

Zonder EU en Big Tech: geen toegang meer tot alle informatie.
Met EU en Big Tech: geen anonimiteit en vrijheid van communicatie meer mogelijk, en diepgaande monitoring en analyses van jouw gedrag met alle gevolgen van dien.

Het einde van de liberale democratische samenleving is dan een feit in de EU.

7. De opkomst van A(G)I en de ongelijkheid van de digitalisering

De enorme hoeveelheid data die door alle richtlijnen moeten worden bewaard of gescand levert natuurlijk enorme verwerkingsproblemen op. De oplossing hiervoor? AI. Of zelfs AGI (Artificial General Intelligence, dat is AI met een IQ dat de mens vele malen overstijgt). Er is een grote wedloop gaande wie dat als eerste bereikt. AI kan nu al gebruikt worden om patronen te herkennen in de enorme hoeveelheid data, of te onderzoeken welke data welgevallig is, wie probeert de wet te omzeilen door een VPN te gebruiken of te bepalen welke content achter de age gate moet worden geplaatst. De mens zal een steeds kleinere rol spelen in de analyse, en overheden zullen (AI) algoritmes gebruiken om de spelden in de hooiberg te vinden. Wanneer jij misschien onterecht een gevonden speld bent, wordt het heel moeilijk om je recht te halen. Het meest in het oog springende voorbeeld is natuurlijk de toeslagenaffaire welke na jaren nog niet is recht gezet, maar ook de man die door google gevlagd was is hier een voorbeeld van.
Het probleem bij een gedigitaliseerde wereld is dat de burger helemaal nergens de touwtjes in handen heeft. Elk digitaal systeem heeft beheerders die met één druk op de knop jouw account kunnen aanpassen of zelfs uitzetten. Digitaal rijbewijs onterecht ingevorderd door een agent in het buitenland? Probeer je recht maar eens te halen. Fout in je digitale patiëntendossier? Krijg het er maar eens uit. Gevlagd door het chatcontrol algoritme en je huis overhoop gehaald door een huiszoeking? Leg dat je buren maar eens uit. Of je baas. De knoppen van dit systeem zitten bij de EU, overheden en Big Tech, maar nooit bij de burger zelf. Hierdoor ontstaat een enorme digitale afhankelijkheid, die het moeilijk maakt onze grondrechten uit te oefenen. We hebben hier zelf ook een verantwoordelijkheid in, we willen namelijk steeds gemak en daarom digitaliseren we graag mee. Maar hetzelfde gemak geldt natuurlijk ook voor de beheerder van welke digitale dienst dan ook.

8. Effecten op ons als mens

Europa wordt hiermee een surveillance en politiestaat, waarbij primair onderzoek door AI en niet door mensen zal worden uitgevoerd. De ongelijkheid van de digitale samenleving zal maken dat wanneer jij om wat voor reden gevlagd wordt, het heel moeilijk zal worden om je recht te halen.

Daarnaast is het niet langer duidelijk wie verantwoordelijk is. Er is geen sprake van een dictator, maar een Kafkaiaans web van regels, algoritmen, AI en instantie. De technocratie zal compleet zijn. Je hebt geen keuze om niet mee te doen: betalen, de toegang tot relevante informatie of je kunnen identificeren? Het zal niet lukken tenzij je hier volledig in mee gaat. Ik maak me hier heel veel zorgen over, temeer omdat ik als technisch onderlegd persoon ook niet meer goed in staat zal zijn om dit te kunnen omzeilen. En zelfs als het me lukt, dan zal dat dankzij de retentierichtlijnen en algoritmen van ProtectEU waarschijnlijk direct als verdacht gevlagd worden. Ook communiceren via chatapps zal niet meer kunnen zonder bekeken te worden. Misschien dat het mij nog lukt om een censuur-vrije app te installeren, maar met wie kan ik dan nog communiceren? Zeker niet met mijn schoonmoeder van 82, met wie ik nog wel eens een leuke foto van de kinderen uitwissel. Wanneer je niet kunt praten, zonder dat er iemand meekijkt zul je onderwerpen niet meer bespreken.

De EU krijgt een effectief middel voor repressie in handen hiermee. Dankzij analyses en metadata zal het mogelijk zijn groeperingen van andersdenkenden te vinden, nog voordat zij een kans hebben om naar buiten te treden. Bedenk goed dat zelfs Google 15 jaar geleden al eerder wist dat je zwanger was dan jijzelf, enkel door metadata en zoektermen te analyseren. Wat denk je dat geheime diensten en overheden kunnen bepalen aan de hand van enkel te analyseren met wie jij communiceert, of waar jij naar zoekt? Ik zeg niet dát dit het geval zal zijn, maar de mogelijkheden zijn er zeker en aangezien wij als burgers niet langer aan de knoppen zitten zullen wij nooit weten of dit gebeurt. Dat is huiveringwekkend.

9. Effecten op alternatieve media

Dankzij age gate zal het een fluitje van een cent zijn om andere stemmen achter deze muur te laten verdwijnen. In het VK gebeurt dat dus nu al, vermoedelijk zal de EU het meer over desinformatie gaan hebben die platforms moeten bestrijden. Weghalen of vlaggen van alternatieve content gebeurt nu al op bijvoorbeeld YouTube. Maar als weghalen te lastig blijkt kun je door de overheid ogeverifieerde informatie ook achter de age gate zetten, zoals het in het VK nu al gebeurt. Het is eenvoudig: we censureren niet, maar enkel meerderjarigen mogen het bekijken. Dit om de kinderen te beschermen. Wil jij niet gevolgd worden om het bekijken van deze informatie, of heb je niet de juiste smartphone, kun je het gewoon niet zien.
Ik verwacht dat kritische podcasts hiermee definitief achter de ID-plicht gaan verdwijnen, daarmee vele volgers verliezen en zo niet kunnen overleven.

10. Wat kunnen we doen?

Erg weinig, als alles doorgaat! Voor nu zou ik zeggen: verdiep je in VPNs, Tor en het darkweb (het anonieme, duistere deel van het web, waar overheden nog niet zijn doorgedrongen), alternatieve messengers en privacy telefoons. Als het te lastig is zijn er bedrijven die telefoons kunnen leveren waarop (zolang het nog kan) telefoons leveren met privacy vriendelijke besturingssystemen zoals GrafeneOS. Ook kun je denken aan decentrale social media diensten zoals Nostr, of het zelf hosten van je data thuis, met bijvoorbeeld nextcloud. Steun Signal, het EFF, en vooral: spread the word! Laat anderen deze longread ook lezen en wijs op podcasts die dit aanstippen. Voor Chat Control lijkt het dat we in Nederland het juiste punt al bereikt hebben, maar onze oosterburen moeten echt nog even doordrongen worden van het feit dat dit niet door moet gaan. Voor mogelijke acties, kijk op www.chatcontrol.eu.

Mocht alles geïmplementeerd worden zoals ik hierboven beschreven dan maak ik me grote zorgen over het rechtstatelijke karakter van de EU. Dat zeg ik niet licht. De reden is dat het niet zo zou moeten zijn dat Nederland al zijn hardbevochten grondrechten inlevert om de veiligheid van kinderen minder goed te maken, omdat super-nationale verdragen dit vereisen. De soevereiniteit van ons land is dan volledig weg.
Mocht dat allemaal niet gaan? Ik weet het ook niet meer. Ik zal nooit een age gate identificatie doen, dus dat kan betekenen dat ik alle toegang tot diensten verlies. Misschien moeten we ons echt gaan beseffen wat de effecten van de digitalisering zijn. Wij doen daar zelf aan mee omdat het zo makkelijk is, en daarmee hebben we zowel Big Tech als overheden sleutels in handen gegeven die onze grondrechten direct en onmiddellijk beïnvloeden.
We demonstreren graag voor rechten en vrede in andere gebieden; tegen klimaatverandering. Lijkt me prima, maar waarom gaan we hier niet voor de straten op? Het raakt ons allemaal. Maar het gebeurt onder water. We zien het niet, we geloven het niet, terwijl ik denk dat deze onderwerpen meer en heftigere effecten op ons leven zullen hebben dan klimaatverandering, geopolitiek en alles wat er nu maar in het nieuws is. In elk geval op korte termijn. Ik hoop dat deze longread minimaal je ogen heeft geopend, en je wakker schudt. 1984 is hard onderweg, hooguit een paar jaar laat!